Muhabbet Kuşu Davranışları ve Anlamları

İyi bir muhabbet kuşu bakıcısı olmak için kuşunuzun davranışlarını ve anlamlarını bilmeniz gerekir. Muhabbet kuşu beslemenin yalnızlığı giderdiği, yeni bir dost edinildiği, aileye yeni bir üye katıldığı gibi söylemleri sıklıkla duymuşsunuzdur.

Beslemeye başladıysanız ilk bilmeniz gereken şey, karşınızdaki kuşun kendini ifade edebilen bir canlı olduğudur. Muhabbet kuşu beslemek dışarıdan göründüğü kadar kolay değildir. Sadece yemini ve suyunu vermek yetmez; onunla ilgilenmeniz, oyun oynamanız ve davranışlarını anlamanız gerekir.

Bu yazıda kuşunuzun yaptığı hareketlerin ne anlama geldiğini tek tek ele alıyoruz. Çünkü davranışlarındaki anlamları bilmeden muhabbet kuşunuza doğru şekilde bakamazsınız.

Esneme

Tıpkı insanlarda olduğu gibi muhabbet kuşları da uykuları geldiğinde ya da yorulduklarında esner. Tek başına bir sorun belirtisi değildir.

Ayak Atma

Ayak atma hareketini çift olan kuşlarda görebilirsiniz; tek kuşlarda görülmez. Bu bir çiftleşme davranışıdır. Erkek kuşlar dişiyi ikna etmek için ayak atar, ardından çiftleşme gerçekleşir.

Kusma

Tek yaşayan kuşlar oyuncaklarına karşı içgüdüsel olarak kusar. Çift olan kuşlarda ise bu, erkeğin dişiyi ve yavruları besleme isteğidir. Bazen kafes içindeki objelere karşı da kusabilirler.

Bacak Germe

Muhabbet kuşları bir bacağını geriye atıp gererek bunu yapar. Bu bir rahatlama davranışıdır. Uzun süre tünekte durup kasılan kuş, kanat ve ayaklarını geriye gererek gevşer.

Ayak ile Baş Kaşıma

Muhabbet kuşları kaşındığında ayaklarıyla kaşınan bölgeyi kaşır. Bu bazen yaz aylarında artan bit (parazit) sorununun işareti olabilir. Böyle bir durumda kuşunuza parazit önlemi almanız gerekir.

Ayak Temizleme

Kuşlar, ayakları kirlendiğinde ve tırnaklarını törpülemek için gagalarıyla ayaklarını temizler. Sıradan bir bakım davranışıdır.

Kanatları Germe

Muhabbet kuşları kaslarını rahatlatmak için ya da uçuş öncesi kanatlarını kelebek gibi geriye açar.

Tüyleri Kabartarak Silkelenme

Bu hareketi muhabbet kuşu genellikle üzerindeki tozları atmak için yapar. Tozdan hoşlanmadıkları için üzerlerinde biriktiğinde silkelenmeye başlarlar.

Başını Ovmak, Kaşıtmak

Bu, muhabbet kuşlarının çok sevdiği bir davranıştır. Size alışkınsa başını okşayabilirsiniz. Okşatmıyorsa çevredeki bir objeye kafasını sürterek bu ihtiyacını kendi giderir.

Kanat Kaldırma

Kuş yorulduğunda ya da uçtuktan sonra ısındığında kendini serinletmek için kanatlarını gövdesinden hafifçe aralar ve ağzını açıp kapatır. Hızlı nefes alarak serinler. Bu davranışı özellikle yaz aylarında görürsünüz.

Göz Bebeğinde Büyüme ve Küçülme

Göz bebeğinin hızla büyüyüp küçülmesi muhabbet kuşuna özgü ilginç bir tepkidir ve genellikle heyecan ya da uyarılma anında görülür. Şu durumlarda ortaya çıkar:

• Kur yaptıklarında
• Kızışma döneminde
• Korktukları zaman
• Heyecanlandıklarında
• Yeni uyandıklarında

Özellikle gece odanın ışığını birden açıp baktığınızda bu değişimi rahatlıkla görebilirsiniz.

Mutlu Bir Muhabbet Kuşu Ne Yapar?

Her şey yolundaysa muhabbet kuşu mutluluğunu davranışlarıyla belli eder. Tünekte durup tüylerini hafifçe kabartması, rahat ve huzurlu hissettiğini gösterir.

Mutlu kuşlar ses çıkarmaya daha yatkındır. Gün içinde çeşitli ötüşler duyuyorsanız bu iyiye işarettir. Gagasını gıcırdatması da mutluluğun bir başka belirtisidir.

Üzgün Bir Muhabbet Kuşu Ne Yapar?

Muhabbet kuşunun üzgün olmasının başlıca sebepleri; bir sesten veya objeden ürkmesi ya da ortamın gereğinden fazla sıcak olmasıdır.

Üzgün kuşlar gagasını sık sık açıp kapatır ve zor nefes alır. Gözlerini belirli aralıklarla kapatması da bir diğer işarettir.

Duygulara Göre Muhabbet Kuşunun Davranışları

Muhabbet kuşları farklı duygularını farklı tepkilerle gösterir. Örneğin korktuğunda, mutluyken kabaran tüyleri dümdüz olur ve gözlerinden ani bir kaçış hazırlığında olduğunu sezebilirsiniz.

Evcilleştirme sürecinde yapılan en büyük hata, bu kuşların ne kadar narin olduğunu unutmaktır. Bizim için normal hareketler onlara sert gelebilir. Korkan bir kuş parmak uzatıldığında şiddetli ısırabilir; bu saldırganlık değil, korktuğunun işaretidir.

Böyle durumlarda geri çekilip kuşun güvende hissetmesini sağlamak gerekir. Unutmayın, bu anları kuşunuz öğrenir ve sonraki yaklaşımlarında ona göre davranır.

Muhabbet Kuşlarında Beden Dili

Beden dilini okumak, kuşunuzun size ne anlatmak istediğini doğrudan görmenizi sağlar:

• Gagasıyla tünek çubuğuna asılıp sallanıyorsa aşağı inmek istiyordur.
• Tüylerini hafifçe kabartması mutluluk işaretidir.
• Tüyleri kabarık, başı eğik ve kanatları yarı kalkıksa elinize alınmak istiyordur.
• Kafes tellerine gaga ve ayaklarıyla sürekli tırmanıyorsa oyun oynamak istiyordur.

Bunların dışında daha birçok hareket vardır; birlikte vakit geçirdikçe hepsini tanırsınız.

Veterinere Ne Zaman Gidilmeli?

Bazı davranış değişiklikleri bir sağlık sorununun işareti olabilir. Şu durumlarda vakit kaybetmeden bir kuş veterinerine başvurun:

• Sürekli tüy yolma veya aşırı tüy kaybı
• Titreme ya da sarsılma
• Uzun süre kabarık tüylerle hareketsiz durma
• Nefes güçlüğü veya sürekli açık ağızla nefes alma
• Yemek yemeyi bırakma veya aşırı kilo kaybı
• Denge kaybı yaşama
• Aniden değişen ses düzeyi veya tamamen sessizleşme

Muhabbet kuşları hastalıklarını gizleme eğilimindedir; bu yüzden davranış değişikliklerini erken fark etmek hayat kurtarabilir.

Sık Sorulan Sorular

Muhabbet kuşum neden gagasını gıcırdatıyor?

Gaga gıcırdatmak, kuşunuzun rahat ve mutlu olduğunun en belirgin işaretlerinden biridir. Genellikle uyumadan önce ya da sakin bir ortamda yapar.

Muhabbet kuşum neden tüylerini kabartıyor?

Tüyleri kabarık ve gözleri yarı kapalıysa hasta ya da üşümüş olabilir. Ama kısa süre kabartıp normale dönüyorsa bu sadece rahatlama belirtisidir, endişeye gerek yoktur.

Muhabbet kuşum neden kafes tellerine tırmanıyor?

Bu genellikle oyun oynamak ya da kafes dışına çıkmak istediğinin işaretidir. Düzenli kafes dışı vakit bu ihtiyacı giderir.

Muhabbet kuşum neden bana gagasıyla dokunuyor?

Gagasıyla hafifçe dokunmak sevgi ve ilgi göstermenin bir yoludur. Size ısındıysa bunu sık sık görürsünüz.

Muhabbet kuşum neden sürekli ötüyor?

Ötmek en doğal davranışlarından biridir; mutlu ve sağlıklı kuşlar çok öter. Ancak aniden sustuysa ya da sesi değiştiyse veteriner kontrolü önerilir.

Muhabbet kuşunuzun davranışlarını anlamak, onunla çok daha güçlü bir bağ kurmanızı sağlar. Her kuşun kendine özgü bir kişiliği olduğunu unutmayın; zamanla ona has işaretleri tanımaya başlarsınız.

Kuşunuzu daha iyi tanımak için yaşını belirlemek ve sosyalleşmesi için ona uygun bir eş seçmek de faydalı olur.